T-54

T-54 (ดัชนี GBTU — Object 137) คือรถถังกลางของโซเวียต[3] ถูกนำเข้าประจำการในกองทัพโซเวียต (กองกำลังติดอาวุธสหภาพโซเวียต) ในปี 1946 และเริ่มผลิตจำนวนมากตั้งแต่ปี 1947 โดยมีการปรับปรุงให้ทันสมัยอย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่ปี 1958 ได้มีการผลิตรุ่นดัดแปลงในชื่อ T-55 ซึ่งถูกออกแบบมาเพื่อการรบในสภาวะที่มีการใช้อาวุธนิวเคลียร์ ในช่วงปี 1961—1967 รถถังรุ่นนี้ถูกแทนที่ในสายการผลิตและในกองพลรถถังของสหภาพโซเวียตด้วยรถถัง T-62 ซึ่งพัฒนาต่อยอดมาจาก T-54 แต่ที่โรงงาน OZTM ยังคงผลิต T-55 ต่อเนื่องไปจนถึงปี 1979 นอกจากนี้ ในหลายประเทศยังมีการผลิต T-54 หรือรุ่นที่ปรับปรุงและดัดแปลงให้เหมาะสมกับสภาพท้องถิ่นด้วยเช่นกัน

T-54 ถูกส่งออกและประจำการในกองทัพของหลายประเทศทั่วโลก และถูกนำไปใช้ในความขัดแย้งระดับภูมิภาคส่วนใหญ่หลังสงครามโลกครั้งที่สอง รถถังรุ่นนี้มีชื่อเสียงในด้านความทนทานและความเรียบง่าย ซึ่งได้รับคำชื่นชมอย่างมากจากผู้เชี่ยวชาญหลายท่าน ตลอดระยะเวลาของสงครามโซเวียตในอัฟกานิสถาน รถถังหลักในหน่วยรถถังของกองกำลังจำกัดของโซเวียตในอัฟกานิสถาน (OKSVA) คือ T-55 และ T-62 แม้ว่าในขณะนั้นกองทัพโซเวียตจะมีรถถังที่ทันสมัยและทรงพลังกว่าในจำนวนที่เพียงพอ และมีการปรับปรุงยานเกราะเบาอย่างต่อเนื่อง แต่รถถังเหล่านั้นกลับไม่ได้ถูกส่งไปยังหน่วยทหารราบยานยนต์และหน่วยพลร่มของ OKSVA ทำให้กองรถถังของ OKSVA ไม่มีการเปลี่ยนแปลงตลอด 9 ปีของสงคราม ซึ่งมีสาเหตุมาจากความทนทานสูงสุดของเครื่องยนต์รถถังเหล่านี้เมื่อใช้งานในสภาพพื้นที่สูงชัน ซึ่งตรงข้ามกับ T-64 ที่ทำผลงานได้ไม่ดีนักในสภาพแวดล้อมเดียวกัน และอีกปัจจัยหนึ่งซึ่งเป็นผลตามมาคือ ความคุ้มค่าในด้านราคาของการใช้รถถังรุ่นนี้ในอัฟกานิสถาน รวมถึงการขาดแคลนรถถังทันสมัยในหน่วยกองทัพโซเวียตบริเวณชายแดนทางใต้ และการที่กลุ่มมูจาฮิดีนในอัฟกานิสถานมีอาวุธต่อต้านรถถังในจำนวนจำกัด[4]

ประวัติการสร้าง
บรรพบุรุษโดยตรงของ T-54 คือรถถัง T-44 ที่สร้างขึ้นในปี 1943—1944 ในช่วงแรก กระบวนการสร้าง T-54 นั้นแยกไม่ออกจาก T-44 เนื่องจากทั้งสองรุ่นถูกพัฒนาภายใต้แนวทางการพัฒนายานเกราะของโซเวียตในยุคนั้น และในช่วงเริ่มต้น T-54 ที่ถูกสร้างขึ้นจริงจึงเป็นเพียงรุ่นปรับปรุงขั้นสูงของ T-44

T-44 ถูกสร้างขึ้นในปี 1943—1944 โดยสำนักออกแบบของโรงงาน Uralvagonzavod ภายใต้การนำของ A. A. Morozov โดยมีจุดประสงค์เพื่อนำมาแทนที่ T-34 ในบทบาทรถถังกลางหลักของกองทัพแดง (RKKA) นวัตกรรมหลักของ T-44 คือการจัดวางองค์ประกอบภายในที่ล้ำสมัยในยุคนั้น ด้วยการปรับโครงสร้างห้องเครื่องและการติดตั้งเครื่องยนต์และระบบส่งกำลังตามขวาง ทำให้สามารถลดความยาวและความสูงของตัวรถลงได้อย่างมาก รวมถึงสามารถเลื่อนป้อมปืนมาไว้บริเวณกึ่งกลางตัวถัง ซึ่งช่วยลดภาระของล้อกดสายพานคู่หน้า เมื่อรวมกับการตัดตำแหน่งพลวิทยุออกจากลูกเรือ ทำให้สามารถลดปริมาตรส่วนที่ต้องหุ้มเกราะลงได้ และแม้จะมีน้ำหนักน้อยกว่า T-34-85 รุ่นผลิตจำนวนมาก แต่กลับสามารถเพิ่มความแข็งแกร่งของเกราะได้อย่างมีนัยสำคัญ

ตามข้อกำหนดของ TsNII-48 ที่กำหนดไว้ตั้งแต่ปลายปี 1943 เกี่ยวกับการป้องกันรถถังกลางรุ่นอนาคตจากกระสุนขนาด 75 มม. และ 88 มม.[5]:

ก) ส่วนบนของตัวถังและหน้าป้อมปืนต้องสามารถป้องกันได้โดยสมบูรณ์
ข) ส่วนบนของด้านข้างตัวถังต้องสามารถป้องกันได้โดยสมบูรณ์ภายในมุมยิงที่กำหนด
ค) ด้านข้างของป้อมปืนต้องสามารถป้องกันได้โดยสมบูรณ์ในระยะมุมยิงที่กว้างกว่าด้านข้างตัวถังประมาณสองเท่า
ง) ระยะมุมยิงในการป้องกันส่วนบังโคลนสามารถกำหนดให้อยู่กึ่งกลางระหว่างระยะของด้านข้างป้อมปืนและด้านข้างตัวถัง

ข้อกำหนดเหล่านี้ถูกนำมาใช้ใน T-44 แม้จะไม่ทั้งหมด โดยรุ่นแรกมีเกราะหน้าหนา 75 มม. และเกราะข้างหนา 45 มม. ในส่วนล่าง และ 75 มม. ในส่วนบน และในรุ่นผลิตจำนวนมากรุ่นแรกคือ T-44A ความหนาของเกราะหน้าได้เพิ่มขึ้นเป็น 90 มม. และเกราะข้างเพิ่มเป็น 75 มม. ตลอดความสูง

อย่างไรก็ตาม แม้จะมีข้อดีเหล่านี้ แต่อาวุธของ T-44 ยังคงเป็นแบบเดียวกับ T-34-85 นั่นคือปืน ZIS-S-53 ขนาด 85 มม. ที่มีความยาวลำกล้อง 56 คาลิเบอร์ ซึ่งถูกมองว่าไม่มีอนาคตสำหรับรถถังกลางตั้งแต่ปี 1944[6] แนวทางการเพิ่มอำนาจการยิงมีอยู่สองทาง ทางแรกคือการสร้างปืนที่มีความเร็วต้นของกระสุนสูงขึ้น โดยการเพิ่มความยาวลำกล้องและเพิ่มปริมาณดินส่งกระสุน แต่การทดลองกับปืนขนาด 85 มม. ประเภทนี้ (ซึ่งในสมัยนั้นเรียกว่า "พลังสูง") ในปี 1944 แสดงให้เห็นถึงปัญหาในการผลิตด้วยฐานเทคโนโลยีที่มีอยู่ นอกจากนี้ ผลการวิเคราะห์การทดสอบการยิงยังชี้ให้เห็นว่า กระสุนความเร็วสูงที่มีน้ำหนักเบามีประสิทธิภาพในการเจาะเกราะที่เอียงทำมุมมากได้น้อยกว่ากระสุนที่มีความเร็วต่ำแต่มีน้ำหนักมากของปืนขนาด 100 มม. และ 122 มม.[6] ด้วยเหตุนี้ จึงมีการเลือกทางเลือกที่สอง คือการเพิ่มอำนาจการยิงโดยการเพิ่มขนาดคาลิเบอร์ของปืน

The T-54 (GBTU index - Object 137) is a Soviet medium tank[3]. Adopted by the Soviet Army of the USSR Armed Forces in 1946, it entered serial production from 1947, and was constantly modernized. Since 1958, a modification called the T-55, adapted for combat operations in conditions of the use of nuclear weapons, was produced. Between 1961 and 1967, it was mainly replaced in production and in the tank forces of the USSR by the T-62 tank, created on its chassis, but production of the T-55 at OZTM continued until 1979. A number of countries also produced the T-54 itself, or its modernized or adapted to local conditions variants.

The T-54 was exported and served in the armed forces of many countries worldwide, serving in most local conflicts after World War II. The tank became renowned for its exceptional reliability and simplicity, praised by many experts. Throughout the Afghan War, the T-55 and T-62 were the primary tanks in the tank units of the Limited Contingent of Soviet Forces in Afghanistan (OKSVA). Despite the presence of a sufficient number of more modern and powerful tanks in the USSR Armed Forces at that time and the constant modernization of light armored vehicles, they were not sent to the motorized rifle and airborne units of the OKSVA, the tank fleet of the OKSVA remained unchanged for all 9 years of the war, which was due to the highest reliability of the engines of these tanks when used in high-altitude conditions against the T-64, which performed poorly there, and to a lesser extent, as a result of the first factor, a cheaper option for using these tanks in Afghanistan, and the lack of modern tanks in the units of the USSR Armed Forces on the southern borders of the USSR and the limited number of anti-tank weapons of the Afghan mujahideen [4].

History of creation
The immediate predecessor of the T-54 was the T-44 tank, created in 1943-1944. In the early stages, the development of the T-54 was inseparable from the T-44, since the development of both tanks was carried out in the general direction of the development of Soviet armored vehicles of those years,